AFN Enerji 9 dk

Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) Desteği Nedir? 2027 Başvuru Şartları ve Destek Oranları

VAP desteği nedir? Proje bedelinin yüzde 30'una kadar hibe, yıllık güncellenen üst limit, ISO 50001 ve enerji yöneticisi şartı ile 2027 başvuru süreci.

Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) desteği, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığının enerji tüketimini azaltan yatırımlara verdiği hibe programıdır. 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanununun 2 Mayıs 2024'te 7501 sayılı Kanunla değişen 8. maddesine göre projeler, bedellerinin en fazla yüzde 30'u oranında desteklenir; üst limit Kanunda 15 milyon TL olarak belirlenmiş ve her yıl yeniden değerleme oranında artırılmaktadır. Bakanlığın 2026 için açıkladığı üst limit 27.092.663 TL'dir. Başvuru için EVDES üyeliği, enerji yöneticisi ve bilgi verme yükümlülüklerinin yerine getirilmiş olması ve ISO 50001 belgesi gerekir.


VAP desteği nedir?

VAP desteği, mevcut bir tesiste verimsizlikleri, kayıpları ve enerji atıklarını gidermek için hazırlanan projelerin yatırım bedelinin bir kısmının devlet tarafından karşılanmasıdır. Destek, proje uygulandıktan ve öngörülen tasarrufun sağlandığı yerinde denetimle doğrulandıktan sonra ödenir.

Programın dayanağı 5627 sayılı Kanunun 8. maddesi ve 27/10/2011 tarihli, 28097 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmeliktir. Uygulamanın ayrıntıları, Enerji Verimliliği ve Çevre Dairesi Başkanlığının 2024 tarihli Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) Destek Programı Hakkında Uygulama Usul ve Esasları ile düzenlenir.

VAP destek oranı ve üst limiti ne kadar?

VAP desteği, KDV hariç proje bedelinin en fazla yüzde 30'u kadardır ve başvuru yılı için belirlenen azami destek tutarını aşamaz. Hesap basittir: proje bedelinin yüzde 30'u üst limitin altındaysa bu tutar, üstündeyse üst limit esas alınır.

DönemAzami destek tutarıKaynak
Kanun değişikliği (2 Mayıs 2024)15.000.000 TL5627 sayılı Kanun md. 8, 7501 sayılı Kanunla değişik
2026 yılı27.092.663 TLBakanlık açıklaması (Şubat 2026)
2027 yılı2026 tutarının yeniden değerleme oranında artırılmış haliBakanlık tarafından ilan edilecek

Kanuna göre destek tutarı, Vergi Usul Kanunu uyarınca ilan edilen yeniden değerleme oranında her takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılır. 2027 yılı için geçerli tutarı başvurudan önce Bakanlığın internet sitesinden kontrol etmeniz gerekir.

Destek ödemesinde gerçekleşen proje bedeli, öngörülen bedeli aşsa bile hesap öngörülen bedel üzerinden yapılır. Yani maliyet artışı destek tutarını yükseltmez.

VAP desteğine kimler başvurabilir?

VAP desteğine, genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ve diğer kamu kurum ve kuruluşları dışındaki gerçek ve tüzel kişiler başvurabilir. Pratikte başvuruların büyük kısmı sanayi işletmelerinden gelir.

Uygulama usul ve esaslarına göre başvuru sahibinin şu şartları sağlaması esastır:

  • EVDES üyeliği: Bakanlığın enerji verimliliği destek işlemlerini yürüttüğü bilgi yönetim sistemine kayıtlı olmak.
  • Enerji yöneticisi yükümlülüğü: Yönetmeliğin 9. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarındaki enerji yöneticisi görevlendirme yükümlülüklerini yerine getirmiş olmak.
  • Bilgi verme yükümlülüğü: Yönetmeliğin 32. maddesi kapsamında yıllık enerji tüketim bildirimlerini yapmış olmak.
  • ISO 50001 belgesi: TS EN ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi belgesine sahip olmak.
  • Kojenerasyon projelerinde: Başvuru tarihi itibarıyla Kojenerasyon Tesisi Verim Belgesine sahip olmak.

Bu şartları sağlamayan başvurular değerlendirmeye alınmaz. Bir başvuru sahibinin, devam eden projeler dahil aynı anda en fazla beş projesi olabilir.

Hangi projeler VAP kapsamına girmez?

VAP, mevcut tesisteki verimliliği artırmaya yönelik olduğu için yeni yatırımlar ve bazı proje türleri destek dışındadır. Usul ve esaslara göre şu başvurular kabul edilmez:

  • Uygulanmış veya uygulamasına başlanmış projeler
  • İkinci el ekipman alımı, leasing ile yapılan alımlar ve kiralık ekipman değişimi
  • Yakıt dönüşümü, yeni tesis kurulumu ve taşıt alımı projeleri
  • Üretilen ısı veya elektriği satmak amaçlı kojenerasyon projeleri
  • Elektrik üretimine yönelik yenilenebilir enerji projeleri ve ısı satışı amaçlı yenilenebilir projeler

Ayrıca projedeki mevcut ve yeni ekipmanların işletme sınırları içinde olması ve mülkiyetinin başvuru sahibine ait olması gerekir. Başka bir kamu desteğinden yararlanılan ekipman için VAP başvurusu yapılamaz.

VAP başvurusu nasıl yapılır?

VAP başvurusu, Bakanlığın ilan ettiği başvuru döneminde yetkili enerji verimliliği danışmanlık şirketine hazırlatılan proje dosyasının Bakanlığa sunulmasıyla yapılır. Süreç şu adımlarla ilerler:

  1. Ön hazırlık: EVDES üyeliği, enerji yöneticisi bildirimi, tüketim bildirimi ve ISO 50001 belgesi tamamlanır.
  2. Proje hazırlığı: Mevcut durum ölçümleri, teknik çizimler, satın alınacak ekipmanların özellikleri, kalibrasyon belgeleri, termin programı ve maliyet kalemleri ile tasarruf hesapları dosyaya eklenir.
  3. Başvuru ve inceleme: Dosya, en az üç kişiden oluşan komisyon tarafından incelenir; eksiklikler için başvuru sahibine on iş günü süre verilir.
  4. Ön denetim: Gerek görülürse mevcut durum yerinde denetlenir ve projede öngörülen ölçümler yapılır.
  5. Destekleme kararı: Uygun bulunan projeler onaya sunulur, karar ve proje başlangıç tarihi başvuru sahibine bildirilir.
  6. Uygulama: Proje, başlangıç tarihinden itibaren iki yıl içinde eksiksiz uygulanır. Ekipman listesi, hurda belgesi ve YMM onaylı hurda faturası Bakanlığa sunulur.
  7. Son denetim ve ödeme: Uygulama sonrası ölçümlerle gerçekleşme raporu hazırlanır ve uygun bulunan projelere destek ödenir.

Fatura tarihlerinin proje başlangıç tarihinden sonra olması zorunludur. Karar beklenmeden yapılan alımlar desteklenmez.

VAP başvuru kriterleri her yıl aynı mı?

Hayır. Başvuru tarihleri ve kriterleri her dönem Bakanlığın internet sitesinde ilan edilir; Bakanlık sektörleri, proje tiplerini, asgari tasarruf miktarını, asgari ve azami proje bedelini ve geri ödeme süresini dönem bazında belirleyebilir. Bir yıl hiç başvuru alınmayabileceği gibi yılda birden fazla dönem de açılabilir.

Örneğin 2024 başvuru döneminde basına yansıyan duyuruya göre yatırım bedeli 3 milyon TL ve üzeri, geri ödeme süresi en fazla 5 yıl olan projeler kabul edilmiş, geri ödeme hesabında yalnızca enerji tasarrufunun parasal karşılığı dikkate alınmıştı. Kasım 2026 itibarıyla 2027 dönemine ait başvuru ilanını doğrulayamadığımız için, başvuru öncesinde enerji.gov.tr duyurularını ve EVDES'i kontrol etmenizi öneririz.

VAP desteği hangi durumlarda ödenmez veya geri alınır?

Uygulama sonrası denetimde gerçekleşen tasarrufun öngörülen tasarrufa oranı yüzde 90'ın altında kalırsa proje desteklenmez. Başvuru dosyasından farklı marka, model, sayı veya güçte ekipman kullanılması da projeyi destek dışında bırakır.

Yanıltıcı belge veya bilgi tespit edilirse ödenen destek 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre faiziyle geri alınır ve başvuru sahibi iki yıl süreyle destek programlarına başvuramaz. Bu nedenle tasarruf hesaplarının gerçekçi ve ölçüme dayalı hazırlanması kritik önemdedir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

VAP desteği hibe mi, kredi mi?

Kanun desteğin hibe veya faiz desteği şeklinde verilebileceğini öngörür; VAP programında destek, proje bedelinin bir kısmının hibe olarak ödenmesi şeklinde uygulanmaktadır. Ödeme, uygulama ve doğrulama denetimi tamamlandıktan sonra yapılır.

ISO 50001 belgesi olmayan işletme VAP'a başvurabilir mi?

2024 tarihli uygulama usul ve esaslarına göre ISO 50001 belgesi başvuru şartları arasındadır. Belgesi olmayan işletmenin başvurusu değerlendirmeye alınmaz.

Enerji performans sözleşmesiyle yapılan projeler destekleniyor mu?

Bakanlık 2026'da programı, enerji verimliliği hizmet şirketleriyle imzalanan enerji performans sözleşmesine dayalı projeleri de kapsayacak şekilde genişletti ve bunlar için ayrı usul ve esaslar yayımladı. Bu modelde ödeme koşulları farklıdır; ayrıntılar için ilgili usul ve esasları incelemek gerekir.

VAP ile EKA desteği aynı şey mi?

Hayır. VAP proje yatırımını desteklerken, Kanunun 8. maddesinin (b) bendine dayanan Enerji ve Karbon Azaltım (EKA) Destek Programı, enerji veya karbon yoğunluğunu belirlenen kriterlere göre azaltan başvuru sahiplerine enerji giderinin en fazla yüzde 30'u oranında ödeme yapar.

Hangi projeler sık başvurulur?

Atık ısı geri kazanımı, verimli motor ve pompa dönüşümleri, basınçlı hava sistemi iyileştirmeleri, yalıtım, kazan ve fırın optimizasyonu gibi mevcut tesiste ölçülebilir tasarruf sağlayan projeler programın doğasına uygundur. Kesin uygunluk, dönemin başvuru ilanındaki kriterlere bağlıdır.


VAP Desteğinden Yararlanmak İçin Nereden Başlamalı?

VAP desteği, enerji verimliliği yatırımının geri ödeme süresini belirgin biçimde kısaltabilir; ancak başvurunun temeli ölçüme dayalı, savunulabilir bir tasarruf hesabıdır. Bu nedenle ilk adım, tesisteki tasarruf potansiyelini ortaya koyan bir enerji etüdü ve hangi önlemlerin VAP kriterlerine uyduğunun belirlenmesidir.

AFN Enerji, sanayi tesislerinde tasarruf potansiyelinin ölçümle belirlenmesi ve pompa, kazan, soğutma grubu gibi ekipmanların verimlilik hesapları konusunda danışmanlık verir. Detaylı enerji etüdü ile tasarruf potansiyellerinin belirlenmesi ve pompalarda enerji verimliliği hesaplamaları sayfalarımızdan yaklaşımımızı inceleyebilir, genel çerçeve için enerji etüdü ile enerji verimliliği sağlanması yazımıza göz atabilirsiniz.

Bu içerik Kasım 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır. İşlem öncesinde güncel metni kontrol etmeniz önerilir.

Etiketler

#vap desteği #verimlilik artırıcı proje #vap başvuru şartları #vap destek oranı #enerji verimliliği hibe #evdes başvuru #5627 sayılı kanun madde 8 #iso 50001 vap #enerji verimliliği desteği 2027 #enerji performans sözleşmesi

Hemen İletişime Geçin

Uzman ekibimizle projelerinizi değerlendirin

Adres

Öveçler Mah. 1335 Sok. No:9/19
Çankaya / ANKARA

Çalışma Saatleri

Pzt-Cuma: 08:00-18:00

Hızlı İletişim

Size hemen geri dönelim

İlgili Yazılar

Bu konuyla ilgili diğer blog yazılarımızı keşfedin ve bilginizi artırın

Enerji Danışmanlığı Hizmetlerimizden
Yararlanın

15 yıllık tecrübemiz ve uzman kadromuzla enerji verimliliği konularında size destek olmaya hazırız.

15+
Yıl Tecrübe
500+
Tamamlanan Proje
%100
Müşteri Memnuniyeti